Listy

Ile mamy w kasie?

Wydaje się, ze na tytułowe pytanie prosto i jednoznacznie powinna odpowiedzieć lektura budżetu gminy Raszyn na rok 2009. Jednak do 13 stycznia na stronie BIP widniał tylko projekt budżetu na ten rok.

W projekcie pojawia się prognoza kwoty długu i spłat na rok 2009 i lata następne. Wynika z niej, że tylko w roku 2009 gmina będzie miała deficyt budżetowy. W kolejnych latach przewidywane są nadwyżki, a spłatę długu planuje się zakończyć w roku 2015. Największe obciążenie spłaty w stosunku do planowanego dochodu przypadnie na lata 2011-2012.

Zadłużenie dość przeciętne

W listopadzie 2008 roku nasi radni zapoznali się ze studium wykonalności „uporządkowania gospodarki wodno-ściekowej w gminie Raszyn”. Wykonała je firma CITEC S.A. z Katowic w oparciu o materiały własne urzędu gminy oraz inne, ogólnodostępne informacje. Niestety, ten jawny dokument nie jest dostępny w Biuletynie Informacji Publicznej. Studium miało wyjaśnić w jaki sposób finansować i prowadzić inwestycje wodno-kanalizacyjne, aby zlikwidować zapóźnienia w rozwoju gminy i spełniać obowiązujące normy prawne. Poniżej przedstawiam jego fragmenty. Analiza finansowa pokazała, że inwestycji wodno-kanalizacyjnych nie będzie w stanie sfinansować operator sieci. Tak jak i w poprzednich latach, potrzebne są dotacje.

Oceniano więc ile środków gmina może przeznaczyć na wsparcie tych inwestycji i skąd one mogą pochodzić. W studium zamieszczony jest wykres 2.1.2.3-1, zawierający prognozę dochodów i wydatków budżetu gminy Raszyn na lata 2008-2012. Na wykresie zamieszczono dane za rok 2013, mimo iż nagłówek mówił tylko o latach 2008-2012. Zadłużenie wykazano tylko w roku 2008, a oceniono je na prawie 16 mln zł. W innych latach wykazano nadwyżkę budżetową. Z kolei wykres 2.1.2.3-2 pokazuje maksymalny dopuszczalny poziom zadłużenia w stosunku do prognozowanych dochodów gminy Raszyn. Wynika z niego, że w roku 2013 nie będzie już zobowiązań z tytułu zaciągniętych pożyczek. Analizowane limity zadłużeń pomijają zadłużenie na potrzeby prefinansowania projektów współfinansowanych ze środków UE.

Z tych danych wynika, że zadłużenie gminy Raszyn jest przeciętne, dość typowe dla gmin wiejskich liczących powyżej 5 tys. mieszkańców. Wysoki jest jednak wskaźnik kosztów obsługi zadłużenia. W latach 2004-2006 wynosił on około 10 proc. i był około dwukrotnie wyższy od średniej dla gmin tej grupy. Biorąc pod uwagę ustawowe limity, istnieje możliwość dalszego zadłużenia się gminy w kolejnych latach. Ograniczenie stanowi jednak możliwość obsługi zadłużenia z nadwyżek budżetowych. W latach 2009-2012 nadwyżki te są planowane w wysokości w przybliżeniu równej wydatkom na spłatę długu. Oznacza to, że gmina nie będzie miała praktycznie żadnej możliwości zaciągania następnych pożyczek. W celu poprawy tego stanu gmina może poszukać jakichś ukrytych nadwyżek, które pozwoliłyby przynajmniej na obsługę kosztów prefinansowania projektów unijnych. Ograniczenie zakresu inwestycji w takiej sytuacji niewiele zmieni, ale można rozważyć rozłożenie inwestycji na dłuższy okres i skupienie się na znalezieniu takiego sposobu finansowania, który nie wymagałby wkładu własnego gminy.

Nic się nie zgadza

Zestawienie danych finansowych z projektu budżetu i studium wykonalności ujawnia pewne rozbieżności. Według studium gmina miałaby spłacić zadłużenie do roku 2012, a według projektu budżetu – do roku 2015. Co więcej, zestawiając dochody, wydatki i różnice między nimi w obu dokumentach zobaczymy, że żadne kwoty się nie zgadzają. W studium podkreślono, że prognozy różnic dochodów i wydatków maleją w kolejnych latach. Trudno jest bowiem przewidzieć dokładnie co stanie się z finansami w coraz dłuższej perspektywie. W projekcie budżetu odpowiednie kwoty są jednak wyższe. W oparciu o dane z projektu budżetu nikt nie oceniał zdolności gminy do ponoszenia kosztów inwestycji. Może efekt byłyby wtedy lepszy, może dałoby się wykazać zdolność gminy do zaciągania kredytów?

Czy te dwa dokumenty mówią to tym samym budżecie tej samej gminy? A może pojęcia takie jak „dochody” czy „wydatki” znaczą co innego w każdym z nich? „Kurier Raszyński” prowadzi na swych łamach akcję wyjaśniającą, czym są najważniejsze dokumenty tworzone i realizowane przez samorządy. Niniejszym polecam uwadze podjęty tu temat. Gdyby jednak różnice między kwotami podanymi w studium i projekcie budżetu były zwykłym błędem tworzących je osób, to należałoby je czym prędzej poprawić. Błędne wypełnienie wniosku o dotacje na rozwój wodociągów i kanalizacji w efekcie doprowadzi do konieczności zwrotu przyznanych środków wraz z karnymi odsetkami. Z kolei błędy w projekcie budżetu wymuszą ponowne uruchomienie procedury jego uchwalania. Brak działań poprawczych nie uchroni nas przed negatywnymi skutkami pomyłek.
– Konrad Zubko

RAMKA 1: Skrócona prognoza długu i spłat na rok 2009 i lata następne
dane w mln zł

Rok	2009	2010	2011	2012	2013	2014	2015
Dochody	73,960	83,000	87,500	90,000	92,800	95,000	97,000
Wydatki	91,090	81,000	80,000	82,000	85,000	87,800	92,981
Różnica	- 17,130	+2,000	+7,500	+8,000	+7,800	+7,200	+4,019
Dług na 31.XII.	36,519	34,519	27,019	19,019	11,219	4,019	0
Udział spłat w dochodach	5,32%	9,11%	10,68%	10,52%	9,05%	7,89%	4,23%

RAMKA 2: Dochody i wydatki Raszyna w latach 2007-2013
dane w mln zł.

	wynik	prognoza
Rok	2007	2008	2009	2010	2011	2012	2013
Dochody	60,424	68,176	79,500	83,000	85,200	87,500	90,000
Wydatki	54,540	84,146	77,059	75,972	78,659	82,273	86,761
Różnica	+5,884	-15,970	+1,641	+7,029	+6,542	+5,228	+3,239

© 2009 Puls Raszyna.